Raki
![](http://nowotwory.wirusy.org.pl/wp-content/uploads/2016/02/raki.jpeg)
Nazwa „rak” wywodzi się już z antyku, kiedy to Hipokrates z Kos badał przypadki nowotworowe, odróżniając twarde guzy (które nazywał właśnie rakami) od miękkich. Nazwa ta się utarła, a Paweł z Eginy (VII w. n.e.) tłumaczy, że wynika to z tego względu, że takie guzy (przede wszystkim takie z piersi kobiet) są owrzodziałe, a żyły wokół nich są nabrzmiałe i powyginane niczym nogi kraba.
Inna hipoteza była taka, że, jak krab, guz ten łapie daną część ciała i nie puszcza, pozostaje do niej przytwierdzony. Rozwój raka jest podobny do tego u innych nowotworów złośliwych. W przypadku raka dotyczy to jednak tylko tkanki nabłonkowej.
Rak sprawia, że dany organ, którego tkanka nabłonkowa została uszkodzona i zamiast się regenerować to mutacja pogłębia się w dalszych pokoleniach komórki, powiększa się parokrotnie, wprowadzając zmiany nowotworowe do coraz większej ilości komórek, które stanowią pożywkę dla głównego rdzenia przemian.
Rak rozwija się bardzo długo, bowiem jego rozwój może trwać nawet 20-30 lat, kiedy to masa guza wielokrotnie się zwiększa. Rak może się pojawić nagle, ale może też być poprzedzony zmianą przedzłośliwą, która może być względna lub bezwzględna.
Zmiana względna zachodzi, gdy pewna zmiana morfologiczna lub choroba, może być podłożem do rozwoju guza złośliwego na tyle często, że nie może to być przypadek (np. modzelowaty wrzód trawienny żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, itp.), zaś do bezwzględnych zmian zalicza się takie, które prawie na pewno zaowocuje nowotworem złośliwym, pod warunkiem, że trwa dostatecznie długo.
Za najskuteczniejszą metodę leczenia raków do tej pory uchodzi leczenie chirurgiczne. Sprawa jest ułatwiona w stosunku do innych nowotworów złośliwych z tego względu, że da się dokładnie ustalić czas rozpoczęcia choroby, oraz że przerzuty zawsze najpierw pojawiają się w okolicach węzłów chłonnych, zanim rozprzestrzenią się po całym układzie krwionośnym.
Często konieczne jest przy tym usunięcie węzłów chłonnych. Według Krajowego Rejestru Narodów, w roku 2002 w Polsce z nowotworami złośliwymi było 37462 kobiet i 50273 mężczyzn, z czego szacuje się, że 90% to były raki.
Czynniki chorobotwórcze zależą od miejsca, kultury, tak samo jak to, jaki narząd jest na nowotwór najbardziej narażony. Przykładowo, w Afryce Równikowej i na Dalekim Wschodzie najczęstszy jest pierwotny rak wątroby, zaś w Japonii i Korei największym problemem jest rak żołądka.